Emosional aclıq nədir?
Emosional aclıq nədir?

Emosional aclıq nədir?

2019/10/02 607

Aclığın iki növü var – zehni (emosional) və fiziki aclıq. Qida insan orqanizmini enerji ilə təmin edir, lakin sadəcə fiziki enerjiyə ehtiyac duyduğumuzda qidalara üz tutmuruq. Bu, həmçinin, emosional aclıq zamanı da baş verir: xoşbəxt olduğumuzda tort yeyirik, kefimiz pozulduğunda dondurma və ya stresli günümüzdə şokolad istəyirik. Bu tələbatlar hər kəs üçün individual olur, ortaq tərəfi isə mənbəyinin zehni aclıq olmağıdır.

Fiziki aclıq – bioloji bədənin enerji tələbatıdır, zehni aclıq isə insanın emosiyalardan əldə edə bilmədiyi həzz və məmnuniyyəti qidalarda axtarmağıdır. Zehni qidalanma, yəni emosiyaların təsiri altında həddən artıq qida qəbul etmək, qida davranışının pozğunluğuna gətirib çıxarır.  

 

Zehni qidalanma və fiziki qidalanma arasında çox kəskin bir fərq var.  Zehin eqonun yaratdığı səbəblərlə qidalanır, bədən isə sadəcə ehtiyacı olduğunda qidalana bilər. Bədən qidalanmada heç bir qərar verə bilmədiyi üçün, zehnin verdiyi qərarlara məhkumdur. Zehnin etdiyi seçimlərə əsasən isə bədən nəticə yaradır. Emosional aclıq artıq çəkinin yaranmasına gətirib çıxarır, çünki qəbul edilən qida bədənin tələbatı deyil, zehnin arzuladıqlarıdır. Bədənimiz var olduğumuz vaxtdan bəri bədən qidalanması proqramına malik olsa da, vaxt keçdikcə zehni qidalanmanı öyrənir və ona məhkum olur.

 

Emosional acliq nedir

 

Zehnin arzu və istəklərilə deyil, bədənin ehtiyaclarına uyğun olaraq qidalandığında, bədən artıq çəki yığmaz. Zehin fərqli düşüncələrlə məşğul olarkən bədənin doyduğunun fərqinə varmır və bu, artıq qidalanmağa səbəb olur. Sağlam və ideal bədən zehnin bədən ilə barışması nəticəsində yarana bilər. Zehin bədənə hörmətlə yanaşmalıdır və bunun fərqində olmalıdır. Zehin, bədənin ehtiyaclarını nəzərə almağı öyrənməlidir və onları nəzərə alaraq seçim etməlidir.

  • Stresli günlərinizdə daha çox qidalanırsınız?
  • Ac olmadığınızda və tox olduğunuzda da qida qəbul edirsiniz?
  • Mənfi emosiyaların təsiri altında qidalara olan marağınız daha çox artır?
  • Qidanı özünüzə verdiyiniz mükafat olaraq qəbul edirsiniz?
  • Qida özünüzü təhlükəsizlikdə hiss etməyinizi təmin edirmi?
  • Ac olduğunuzda özünüzü çox narahat hiss edirsinizmi?

Bu sualların əksəriyyətinin cavabı müsbətdirsə, o zaman sizin qidalardan asılılığınız var və əksər zamanlarda zehni aclıq hiss edirsiniz.

 

Emosional və fiziki aclığı necə fərqləndirmək olar?

Emosional aclıq bir anda yaranır, fiziki aclıq isə tədricən əmələ gəlir.

Emosional aclıq, adətən, əsəbilik, yalnızlıq hissi, özünə inamsızlıq, xoş təəsüratların çatışmazlığı olduğunda, gözlənilmədən və bir ana yaranır. Bu, öncəki qida qəbulları və ya bədənin ehtiyacları ilə əlaqəli olmur.

Fiziki aclıq isə bədəndə enerji tükəndikcə, tədricən, bir öncəki qida qəbulundan ən az 4-5 saat sonra yaranır. Fiziki aclıq, bədənin ehtiyaclarına əsasən, təbii qidalarla yatızdırıla bilir.

Emosional aclıq zamanı doyma hissi yaranmır, fiziki aclıq olduqda isə qida qəbulundan sonra toxluq hissi yaranır. Aclığınızın zehni və ya fiziki olduğunu anlamaqda çətinlik çəkdiyinizdə, bədənə “Həqiqətən acmısan? Nə yemək istəyirsən” sualları verilməlidir. Qida qəbul etmədən bədənindən soruş və onun cavabına uyğun olaraq hərəkət et. Bədənin ehtiyacı olduğun enerjiləri qəbul etməlisən, o zaman qəbul etdiklərin sənə xoşbəxtlik və fiziki gözəllik gətirəcək. Bədən təbii qidalar istəyir və onlarla doyur. Zehnin bir qida tələb etdikdə, o emosional aclığı doydurmağa çalışır; istədiyi həmin qida deyil, o qidanı birlikdə tükətdiyi dostu, sevgilisi və ya valideynləridir. Bu bədənin ehtiyacı deyil, zehin emosional ac olmağıdır. Bədən təbii qidalar tələb edir. Bir armud yediyində doyarsan, lakin bir dilim tort yediyində doymazsan, ikinci və üçüncü dilimləri də istəyərsən, hətta bütün tortu istəyərsən. Bu zehnin ac olmağıdır.

Sənin bədənin dəyərlidir, əgər sən o dəyərin fərqində deyilsənsə, ətrafdan gələn mənfi  təlqinlərin təsiri altına düşmüsən deməli. Bədənindən daha dəyərli olduğunu düşündüyün anlayış gözəlləşəcək, lakin o bədən quruluşunun korlanmağına gətirib çıxaracaq.

Bədən quruluşunun pozulması bədəninə qarşı hiss etdiyin maraqsızlıq və dəyərsizlikdən yaranır. Bədəninə qadağalar tətbiq edərək qətiyyən bu problemi həll edə bilməzsən. Zehninə də, bədəninə də varlığının fərqindəliyini hiss etdirməlisən. Bədəninin gözəlliyini sadəcə sevgi və şükranla gücləndirə bilərsən. Zehin və bədən arasındakı anlaşılmazlıqdan bədən quruluşu zərər görər, zehin isə mənfi düşüncələr ilə dolar.

 

 

Aldadılmış zehin bədənin ehtiyaclarını soruşmadan, bədəndən gələn siqnallara nəzər salmadan, ətrafdan və öz eqosundan gələn mesajlara əsasən hərəkət etdiyi üçün artıq çəki yığar. Problemi həll etmək üçün başqa mütəxəssislərə, həkimlərə, diyetoloqlara müraciət edib, onların məsləhətləri əvəzinə öz bədəninin mesajlarına nəzər salsan problemin həlli yolunu tapar.

Emosional aclıqdan necə azad olmaq olar?

İnsanlar, problemlərini unutmaq və ya onlarda qaçmaq üçün qidalara üz tuturlar. Bunun həlli üçün ilk atılacaq addım bu vərdişinizi tərgirmək olmalıdır. Hansı hadisələrdən sonra  qidaları və şirniyyatı daha çox qəbul edirsinizsə o hadisələrlə üzləşməlisiniz və emosiyalarınızı qidalarla əvəz etməyi tərgitməlisiniz.

Adətən, zehni qidalanmanın səbəbi mənfi emosiyalar olsa da, bəzən hər hansı bir nailiyyətinizə görə özünüzü qida ilə mükafatlandıra da bilərsiniz. Bu da artıq çəkiyə səbəb olar, çünki emosiyaların təsiri altında qida həddən artıq qəbul olunur.

Öz emosiya və düşüncələrinizi idarə etməkdə çətinlik çəkirsinizsə, emosional aclıq sizi daim artıq qidalar qəbul etməyə və çəki almağa istiqamətləndirəcək. Bu vərdişinizdən qurtulmaq üçün emosional aclığı qida ilə deyil, başqa məşğuliyyətlərlə “doydurmaq” lazımdır. Məsələn, yalnızlıq hiss etdiyinizdə sizi rahatladan sevdiyiniz bir insanla görüşün və ya it, pişiyinizi gəzintiyə çıxardın, səbirsizliklə nəyisə gözləyirsinizsə, vaxt keçirtmək üçün fiziki işlərlə məşğul olun, rəqs edin, velosipedlə gəzintiyə çıxın, özünüzü yorğun hiss edirsinizsə duş qəbul edin, kitab oxuyun, bir film izləyin və s.


Həmçinin bax:

Həmçinin bax:

Şəkərli diabet xəstəliyi Şəkərli diabet xəstəliyi

Bədənimiz yediyimiz karbohidratları şəkərə (qlükoza) parçalayır. Mədəaltı vəzdə əmələ gələn insulin adlı hormon bədən hüceyrələrinə həmin şəkəri enerjiyə çevirmək göstərişi verir. Diabetin yaranmasına isə insulinin hasil olunmamas ...

İkbal Sarı Şentürkün bir mesajı var İkbal Sarı Şentürkün bir mesajı var

Deniz Egece metodu ilə 5 aylıq müddətdə 46 bədəndən 38 bədənə qədər arıqlayan İkbal Sarı Şentürk əldə etdiyi nəticələri digər oxucularla paylaşır. ...

Öz-özünə müalicə Öz-özünə müalicə

Artıq çəki problemini sənin yerinə bir başqası həll edə bilməz, çünki yaşadıqlarını və şüurunun quruluşunu heç kim səndən daha yaxşı bilə bilməz. Şüurunu kodlamalarla yenidən formalaşdıra bilərsən, qorxuların, mənfi düşüncələrin v ...

Deniz Egece ilə müsahibə (2-ci hissə) – Leyla Sarabi Deniz Egece ilə müsahibə (2-ci hissə) – Leyla Sarabi

- Deniz bəy, yazdığınız kitabların hamısında qalıcı ideal çəkinin mümkünlüyündən bəhs edirsiniz. Elə bu məqamdan başlayaq... - Bu günədək 6 kitab yazmışam. Lakin hər biri eyni məqsədə köklənib - qalıcı arıqlamaq. Çünki artıq çə ...

Qalıcı Arıqlama haqqında Fira Cəlilovanın Deniz Egece ilə müsahibəsi Qalıcı Arıqlama haqqında Fira Cəlilovanın Deniz Egece ilə müsahibəsi

Arıqlama artıq bir çoxlarımız üçün qlobal problemə çevrilib, bu problem hətta bizi gün boyu stressə salır və depressiyaya səbəb olur. Sizə tam yeni və fərqli bir metod təqdim edirik. Bu metod vasitəsilə heç bir idmanla məşğul olma ...

Uzun və sağlam yaşamaq üçün qidalanmanın əhəmiyyəti Uzun və sağlam yaşamaq üçün qidalanmanın əhəmiyyəti

Tədricən orta yaşdan sonra, (Rhesus meymunlarında 15 yaşında) bel bükülməyə, dəri və əzələlər boşalmağa və əgər saç çıxırsa rəngi ağarmağa başlayır. Oxşarlıqlar isə dərindir. Bu primatlarda xərçəng, diabet və ürək xəstəlikləri yaş ...

Qidalanmada niyyət Qidalanmada niyyət

Bütün canlılara, heyvanlara və bitkilərə də müsbət və ya mənfi enerjilər təsir göstərər. Cansız olan qidaların da enerjilərinə təsir göstərilər, lakin maddə dəyişdirilməz. Cansız olan əşyalarda da, insanın niyyəti o əşyadan alaca ...

Əlaqə üçün:

  • Azərbaycan, Bakı, Xətai, Nobel Prospekti 15, Azure Biznes Mərkəzi, Ofis 116
  • +994 (12) 488 6815
  • info[at]dena[dot]az
  • www.denizegece.az | www.dena.az